छ जना नागरिकले ह्वाइट हाउस प्रेस प्रतिबन्धविरुद्ध ट्रम्पमाथि मुद्दा हाले, जनताको जान्ने अधिकारको कुरा उठाए

छ जना अमेरिकीले सोमबार न्युयोर्कको संघीय अदालतमा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पविरुद्ध मुद्दा दायर गरेका छन्। ह्वाइट हाउसले समाचार संस्थाहरूलाई तिनको रिपोर्टिङका कारण रोक्ने नीतिले सरकारबारे स्वतन्त्र रिपोर्टिङ पाउने जनताको पहिलो संशोधन अधिकार हनन गर्ने उनीहरूको तर्क छ।

Roth विरुद्ध Trump नामको यो मुद्दा न्युयोर्कको दक्षिणी जिल्लाका लागि अमेरिकी जिल्ला अदालतमा दायर गरिएको हो। कोलम्बिया विश्वविद्यालयको Knight First Amendment Institute र Yale Law School को Media Freedom and Information Access Clinic ले छ जना वादीका तर्फबाट मुद्दा दायर गरेका हुन्। मुद्दामा ट्रम्प र उनका तीन सहयोगीलाई प्रतिवादी बनाइएको छ: चिफ अफ स्टाफ Susie Wiles, सञ्चार निर्देशक Steven Cheung र Secret Service निर्देशक Sean Curran।

यस विवादका अघिल्ला मुद्दा पहुँच गुमाएका सञ्चार संस्थाहरूले नै दायर गरेका थिए। यो मुद्दा फरक छ। वादीहरू समाचार पढ्ने र हेर्ने नागरिक हुन्, जसले आफ्नो कामका लागि ह्वाइट हाउस रिपोर्टिङमा भर पर्ने बताएका छन्, र उनीहरूले तीन कम्पनीको होइन सम्पूर्ण प्रेस समूहको सुरक्षा मागेका छन्।

वादीहरू को हुन्

Kenneth Roth Yale मा प्राध्यापक हुन् र Human Rights Watch का लामो समयका पूर्व प्रमुख हुन्। Beverly Gage Yale मा इतिहासकी प्राध्यापक हुन्। Benjamin Wittes Lawfare का प्रधान सम्पादक हुन्। Daniel Froomkin पत्रकार र Press Watch का सम्पादक हुन्। Ethan Young पेन्सिलभेनिया विश्वविद्यालयका विद्यार्थी र Daily Pennsylvanian का प्रधान सम्पादक हुन्। Peter Schmidt-Nowara न्युयोर्क सहरको एक माध्यमिक विद्यालयमा सामाजिक अध्ययन र नागरिक शिक्षा पढाउँछन्।

Schmidt-Nowara ले उजुरीमा आफ्ना विद्यार्थीले आफ्नो सरकारबारे सही र स्वतन्त्र रिपोर्टिङ पाउनुपर्ने बताएका छन्। Young ले आफू ह्वाइट हाउसका प्रेस क्षेत्रमा आफैँ जान नसक्ने भएकाले आफ्नो प्रतिनिधिका रूपमा विविध र स्वतन्त्र ह्वाइट हाउस पत्रकार समूहमा भर पर्ने बताएका छन्।

मुद्दाले के तर्क गर्छ

उजुरीका अनुसार यो नीतिले आलोचनात्मक रिपोर्टिङ गर्ने संस्थालाई सजाय दिन्छ र बाँकी प्रेस समूहलाई पनि चुप गराउँछ, किनभने ह्वाइट हाउसका प्रत्येक पत्रकारले राष्ट्रपतिबारेको आलोचनात्मक शब्दले आफ्नो पहुँच खोसिन सक्छ भन्ने सोच्नुपर्ने भएको छ। उजुरीले अन्तिम हानि लोकतान्त्रिक जनतालाई पुग्ने भनेको छ।

वादीहरूले अदालतसँग यो नीति असंवैधानिक घोषणा गर्न र ह्वाइट हाउसको रिपोर्टिङ गर्ने कुनै पनि समाचार संस्थाविरुद्ध दृष्टिकोणका आधारमा गरिने बदला रोक्ने फराकिलो आदेश मागेका छन्।

Knight Institute की उप-लिटिगेसन निर्देशक Katie Fallow ले भनिन्, पहिलो संशोधनले आफ्नो सरकारले के गरिरहेको छ भन्ने जान्ने जनताको अधिकारको सुरक्षा गर्छ। आलोचनात्मक रिपोर्टिङलाई सजाय दिएर ह्वाइट हाउसले अमेरिकीले कुन जानकारी पाउने भन्ने निर्णय गर्न सक्दैन, उनले भनिन्।

ह्वाइट हाउसले के भन्यो

ह्वाइट हाउसका प्रवक्ताले The Washington Post लाई गलत सूचना र मानहानिको आरोप लगाइएका संस्थाले बाहिरबाटै रिपोर्टिङ गर्न सक्ने बताए। ह्वाइट हाउसका एक अधिकारीले TheWrap लाई कुनै पनि व्यक्तिले Oval Office मा पहुँच माग्न नसक्ने बताए। यस मुद्दामा सरकारको प्रतिनिधित्व गर्ने न्याय विभागले The Washington Post को टिप्पणी अनुरोधको जवाफ दिएन।

अघिल्लो अदालती विवाद

ट्रम्पले सेप्टेम्बर 18 मा CNN, MS NOW र Politico ह्वाइट हाउसबाट प्रतिबन्धित भएको घोषणा गरेका थिए। ती तीन संस्थाले मुद्दा हाले, र अक्टोबर 13 मा एक संघीय न्यायाधीशले प्रतिबन्ध रोके र त्यो मुद्दा चलिरहँदा तिनको पहुँच कायम राख्न प्रशासनलाई आदेश दिए। त्यसयता विवाद जारी छ। CNN ले ह्वाइट हाउसले राष्ट्रपतिका गतिविधि र यात्राको रिपोर्टिङ गर्ने प्रेस पुलमा आफ्नो नियमित स्थान नदिएको र आफूले थप कानुनी कदम चाल्ने चेतावनी दिएको बताएको छ।

पहुँचका अन्य विवाद पनि सँगसँगै चलिरहेका छन्। मेक्सिकोको खाडीलाई अमेरिकाको खाडी भन्ने नाम अपनाउन अस्वीकार गरेपछि Associated Press लाई गत वर्ष Oval Office, Air Force One र केही कार्यक्रमबाट रोकिएको थियो। The New York Times पत्रकारका लागि एस्कर्टसम्बन्धी पेन्टागन नीतिविरुद्ध मुद्दामा छ, र ABC प्रसारण इजाजत नवीकरणबारे प्रशासनसँग विवादमा छ।

नयाँ मुद्दामा कुनै अदालतले निर्णय गरेको छैन। यो दायरले एउटै विवादमा दोस्रो कानुनी मोर्चा खोलेको छ, यसपालि पत्रकार आफैँले होइन ह्वाइट हाउस रिपोर्टिङका पाठक र दर्शकले।

स्रोतहरू

Associated Press, The Washington Post, TheWrap र Knight First Amendment Institute ले दायर गरेको उजुरी।