युक्रेनले दोस्रो दिन पनि क्रिमिया पुलमा आक्रमण गर्यो, रुसले रेकर्ड १,४४१ ड्रोन खसालेको र क्रिमियामा दुई जनाको मृत्यु भएको बतायो
क्रिमियाका रुस समर्थित गभर्नर सर्गेई अक्सियोनोभले केर्च जलडमरूमध्यको पुलमा मंगलबार फेरि आक्रमण भएको र यस पटक सडक र रेल दुवै यातायात रोकिएको बताए, रातभरको लहरलाई मस्कोले युद्धकै सबैभन्दा ठूलो युक्रेनी ड्रोन आक्रमण भन्यो।
मुख्य बुँदाहरू
- अद्यावधिक १५:०७ UTC, नोभेम्बर १८
- नेदरल्यान्ड्समा रहेको रुसी दूतावासले बुधबार हेग खुला रूपमा युक्रेनको द्वन्द्वमा सामेल भइरहेको छ कि भनेर सोध्यो, नेदरल्यान्ड्समा मुख्यालय भएको रक्षा कम्पनी Destinus ले आफ्ना मिसाइलहरू क्रिमिया…
- Destinus का अध्यक्ष ओलेक्सान्द्र दानिल्युकले रोयटर्सलाई युक्रेनले नौवटा Ruta Block 1 क्रुज मिसाइल प्रक्षेपण गरेको र सातवटाले पुलमा प्रहार गरेको, र यस अभियानमा प्रयोग भएका विदेशी निर्मित हतियार…
अद्यावधिक १५:०७ UTC, नोभेम्बर १८
नेदरल्यान्ड्समा रहेको रुसी दूतावासले बुधबार हेग खुला रूपमा युक्रेनको द्वन्द्वमा सामेल भइरहेको छ कि भनेर सोध्यो, नेदरल्यान्ड्समा मुख्यालय भएको रक्षा कम्पनी Destinus ले आफ्ना मिसाइलहरू क्रिमिया पुलमाथिको युक्रेनी आक्रमणमा प्रयोग भएको बताएपछि। "मस्कोलाई NL को संलग्नताबारे विधिवत जानकारी दिइएको छ," दूतावासले X मा दिएको वक्तव्यमा भन्यो, जुन Destinus को भूमिका विवरण दिने वक्तव्यमाथि पोस्ट गरिएको थियो। "स्वीकारोक्ति राम्ररी नोट गरिएको छ। के हेग खुला रूपमा द्वन्द्वमा सामेल भइरहेको छ?"
Destinus का अध्यक्ष ओलेक्सान्द्र दानिल्युकले रोयटर्सलाई युक्रेनले नौवटा Ruta Block 1 क्रुज मिसाइल प्रक्षेपण गरेको र सातवटाले पुलमा प्रहार गरेको, र यस अभियानमा प्रयोग भएका विदेशी निर्मित हतियार Destinus का प्रणाली मात्र भएको बताए। युक्रेनले कम्पनीका Da Vinci गहिरो प्रहार ड्रोन, जसलाई Lord पनि भनिन्छ, पनि प्रयोग गरेको उनले बताए। Destinus ले युक्रेनी रक्षा बललाई समर्थन गर्न पाउँदा गर्व भएको बताएको छ। कम्पनीको वक्तव्यले मात्र डच सरकारले आक्रमणको योजना बनाएको वा त्यसमा भाग लिएको देखाउँदैन, र आक्रमणमा डच सरकारको कुनै भूमिका रिपोर्ट भएको छैन।
राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले मंगलबार आक्रमणको पुष्टि गरे र यसलाई हप्तौंदेखि तयारी गरिएको अभूतपूर्व अभियान भने। यो सेना र सुरक्षा निकायहरूको अभियानको सातौं चरण भएको उनले बताए, जसमा युक्रेनी सेनाले पहिले पुलको सुरक्षा गरिरहेका हवाई प्रतिरक्षा प्रणाली, रडार र इलेक्ट्रोनिक युद्ध उपकरण नष्ट गरेको थियो। जेलेन्स्कीले पालियानित्सिया ड्रोनले सडक खण्डमा, नेप्च्युन मिसाइल, रुता ड्रोन र FP-5 ड्रोनले रेल खण्डमा आक्रमण गरेको र फ्लामिङ्गो क्रुज मिसाइलले सटिक प्रहार गरेको बताए।
युक्रेनको जनरल स्टाफ र युक्रेनको सुरक्षा सेवा SBU ले एउटा धातुको आर्क र त्यस मुनिको सडक भाग पूर्ण रूपमा नष्ट भएको बताए। सडक बन्द भएको र कुनै पनि सवारी साधन त्यसबाट जान नसक्ने जनरल स्टाफले भन्यो। रेल खण्ड अझै उभिएको छ, तर त्यसको आर्क क्षतिग्रस्त छ, जनरल स्टाफले भन्यो। CNN ले आफूले भौगोलिक स्थान पहिचान गरेका भिडियो र तस्बिरहरूमा सडक पुलको केही भाग पानीमा भत्किएको देखिएको बताएको छ। एसोसिएटेड प्रेस र रोयटर्सले ती तस्बिरहरू स्वतन्त्र रूपमा प्रमाणित गर्न नसकेको बताए।
रुसको अनुसन्धान समितिले संरचनात्मक क्षतिको पुष्टि गर्यो र आतंकवादको मुद्दा खोल्यो। क्रेमलिनका प्रवक्ता दिमित्री पेस्कोभले राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनलाई जानकारी दिइएको र पुल मर्मत गरी पहिलेभन्दा राम्रो बनाइने, मर्मत योजना तयार गरिने बताए। इन्टरफ्याक्सका अनुसार मंगलबार केही समय रोकिएपछि पुलमा रेल यातायात फेरि सुरु भयो, त्यसअघि त्यही दिन सडक र रेल दुवै यातायात रोकिएको थियो।
किएभमा जेलेन्स्कीले रुसको रातभरको आक्रमणमा चारवटा ब्यालिस्टिक मिसाइलले दक्षिण पुल र तीनवटाले उत्तर पुललाई निशाना बनाएको बताए। किएभका मेयर भिटाली क्लिच्कोले मंगलबार दक्षिण पुल आंशिक रूपमा फेरि खुलेको बताए, BBC ले जनायो। सोमबार राति रुसी आक्रमणपछि किएभका दुवै पुल बन्द भएका थिए।
युक्रेनले मंगलबार दोस्रो दिन पनि क्रिमिया पुलमा आक्रमण गर्यो, क्रिमियाका रुस समर्थित गभर्नर सर्गेई अक्सियोनोभले भने, रातभरको त्यो लहरलाई रुसको रक्षा मन्त्रालयले युद्धकै सबैभन्दा ठूलो युक्रेनी ड्रोन आक्रमण भन्यो। मन्त्रालयले सोमबार राति ८ बजेदेखि मंगलबार बिहान ८ बजेसम्म २२ क्षेत्रमा १,४४१ ड्रोन खसालिएको बतायो, जसले सोमबारको १,३३६ को रेकर्डलाई उछिन्यो। अक्सियोनोभले क्रिमियामाथिको आक्रमणमा दुई जनाको ज्यान गएको र पुलमा यातायात रोकिएको बताए। रुसको यातायात मन्त्रालयले विशेषज्ञहरूले क्षतिको मूल्यांकन गरिरहँदा रेल यातायात पनि सडक यातायातसँगै रोकेको Nexus Europa ले जनायो, जुन सोमबारभन्दा अगाडिको कदम हो, सोमबार रेल चलिरहेको थियो। यातायात मन्त्रालयले आफ्नो प्रारम्भिक जानकारीअनुसार पुलमै भने कुनै मानवीय क्षति नभएको बतायो। युक्रेनबाट तत्काल कुनै टिप्पणी आएन।
मंगलबार पुलमा कति क्षति भयो भन्ने स्पष्ट थिएन। रोयटर्सले दोस्रो आक्रमणमा पुल कति गम्भीर रूपमा क्षतिग्रस्त भयो भन्ने तत्काल स्पष्ट नभएको बतायो। Kyiv Independent ले प्रकाशित गरेका तस्बिरहरूमा दुई खम्बाबीचको सडक भाग हराएको देखिएको Nexus Europa ले जनायो, र The Guardian तथा Ukrainska Pravda ले तस्बिरहरूले ठूलो स्टिल आर्क र सडकको एक भाग पानीमा खसेको संकेत गरेको जनाए। मंगलबार बिहानसम्म त्यो क्षति आधिकारिक रूपमा पुष्टि भएको थिएन, र Orbit Post ले ती तस्बिरहरू स्वतन्त्र रूपमा प्रमाणित गरेको छैन। युक्रेनको कब्जा अध्ययन केन्द्रका प्रमुख पेट्रो आन्द्रिउश्चेन्कोले खसेको आर्कले आजोभ सागरतर्फ जाने केर्च-येनिकाले जहाज च्यानल अवरुद्ध गरेको बताए। त्यो दाबी पनि अपुष्ट थियो।
दोस्रो आक्रमणले छोटो पुनःखुलाइलाई अन्त्य गर्यो। पहिलो आक्रमणले करिब १७ घण्टा सडक बन्द गरेपछि रुसी अधिकारीहरूले सोमबार साँझ एउटा लेन फेरि खोलेका थिए। क्रेमलिनले सोमबारको क्षतिलाई सामान्य भनेको थियो।
क्रिमियाबाहेक, राज्य सञ्चारमाध्यमले हवाई प्रतिरक्षाले तेल प्रशोधन केन्द्रहरू रहेको रुसको बाश्कोर्तोस्तान क्षेत्रका उफा र सालाभात औद्योगिक क्षेत्रमा भएको ठूलो ड्रोन आक्रमण रोकेको बताए, रोयटर्सले जनायो। मस्कोका मेयर सर्गेई सोब्यानिनले सोमबार साँझ ५ बजेदेखि मंगलबार बिहान ७ बजेसम्म करिब ८०० ड्रोन मस्को क्षेत्रतर्फ गएको र राजधानी नजिकिँदै गर्दा ३२१ वटा खसालिएको बताए, UNITED24 Media र Ukrainska Pravda अनुसार। यस समाचारका हरेक ड्रोन संख्या रुसी अधिकारीको दाबी हुन् र कुनै पनि स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि भएको छैन।
रोयटर्सले सोमबार पछि जनाएअनुसार १,३३६ ड्रोन १६ क्षेत्रमा खसालिएका थिए, जसले अक्टोबर २९ मा दर्ता भएको १,२५४ ड्रोनको अघिल्लो रेकर्डलाई उछिन्यो। रक्षा मन्त्रालयले केही ड्रोन क्रिमियामाथि र आजोभ सागर तथा काला सागरको पानीमाथि खसालिएको बतायो। क्रेमलिनले क्रिमिया पुलमा भएको क्षतिलाई सामान्य भन्यो। मर्मत भइरहँदा सडक यातायात अस्थायी रूपमा रोकिएको थियो, तर रेल यातायात सामान्य रूपमा चलिरहेको यातायात मन्त्रालयले बतायो। राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले आइतबार राति युक्रेनी आक्रमणले रुसको तेल प्रशोधन क्षमताको आधाभन्दा बढी बन्द गरिदिएको बताए। रोयटर्सले त्यो दाबी तत्काल स्वतन्त्र रूपमा प्रमाणित गर्न नसकेको बतायो, र एसोसिएटेड प्रेसले रुसभित्रका आक्रमणबाट भएको क्षतिको मात्रा अझै स्पष्ट नभएको जनायो।
युक्रेनले सोमबार बिहान केर्च जलडमरूमध्यमाथिको क्रिमिया पुलमा आक्रमण गर्यो, क्रिमियाका रुस समर्थित गभर्नर सर्गेई अक्सियोनोभले भने, रातभरको त्यो आक्रमणलाई रुसले युद्धको सबैभन्दा ठूलो ड्रोन आक्रमण भन्यो। अक्सियोनोभले टेलिग्राममा दिएको वक्तव्यमा पुलमा यातायात सोमबार मध्याह्नसम्म सीमित हुने बताए, रोयटर्सले जनायो। उनले क्षतिको विवरण दिएनन्। इन्टरफ्याक्सको तत्काल समाचारले पुलमा यातायात रोकिएको जनायो, र फ्रान्स २४ ले आफ्नो प्रत्यक्ष कभरेजमा पुल आक्रमण र मस्कोतर्फ गएको ड्रोन लहरलाई प्रमुख बनायो।
मस्कोकै गणनामा रेकर्ड संख्या
रुसको रक्षा मन्त्रालयले सोमबार आफ्नो हवाई प्रतिरक्षाले रातभरमा १,३३६ युक्रेनी ड्रोन निष्क्रिय पारेको बतायो, चेक सार्वजनिक प्रसारक iRozhlas ले जनायो, र यो संख्या सन् २०२२ को फेब्रुअरीमा रुसको पूर्ण आक्रमण सुरु भएयताकै सबैभन्दा धेरै देखिएको थप्यो। मस्कोका मेयर सर्गेई सोब्यानिनले टेलिग्राममा पोस्टहरूको शृंखलामा हवाई प्रतिरक्षाले रातभर र सोमबार बिहानसम्म मस्को क्षेत्रतर्फ गएका करिब ६०० ड्रोन रोकेको बताए। अधिकांश टाढै नष्ट गरिए, उनले लेखे, र १९१ वटा मस्को नजिकिँदै गर्दा निष्क्रिय पारिए। स्थानीय सञ्चारमाध्यमलाई उद्धृत गर्दै शफाक न्युजले सोब्यानिनले यो आक्रमणलाई वर्षको सुरुदेखि मस्कोमाथिको सबैभन्दा ठूलो ड्रोन आक्रमण भनेको जनायो। यस खण्डका हरेक संख्या रुसी अधिकारीको दाबी हुन्। कुनै पनि कुल संख्या स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि भएको छैन, र किएभले आफूले कति ड्रोन पठायो भनेर पुष्टि गरेको छैन।
रोस्तोभमा आगलागी र दुवै पक्षका दाबी
रोस्तोभ क्षेत्रमा ड्रोन आक्रमणपछि अजोभ सहरका चार औद्योगिक केन्द्रमा आगलागी भयो, क्षेत्रीय गभर्नर युरी स्ल्युसरले भने, तीन जना घाइते भए। खसेका ड्रोनका टुक्राले रोगालिक गाउँमा तीन निजी घर र एउटा ग्यास पाइपलाइनमा पनि क्षति पुर्याए। युक्रेनको जनरल स्टाफले युक्रेनी सेनाले रुसको आस्त्राखान क्षेत्रको सैन्य हवाई अड्डा र ड्रोन भण्डारण, तयारी र प्रक्षेपण गर्न प्रयोग हुने ओरियोल क्षेत्रको केन्द्रमा आक्रमण गरेको बतायो, शफाक न्युजले जनायो, र युक्रेनी ड्रोनले अजोभका तेल केन्द्रहरूलाई पनि निशाना बनाएको जनायो। रुसको रक्षा मन्त्रालयले आफ्नो सेनाले कालो सागरमा युक्रेनलाई सैन्य सामान पुर्याइरहेको भनेर वर्णन गरेको एउटा मालवाहक जहाजमा आक्रमण गरेको बतायो।
पुल किन महत्त्वपूर्ण छ
क्रिमिया पुल युरोपको सबैभन्दा लामो पुल हो। यसले रुसलाई क्रिमिया प्रायद्वीपसँग जोड्छ, जुन रुसले सन् २०१४ मा युक्रेनबाट कब्जा गरेको थियो, र यसलाई राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनका प्रमुख पूर्वाधार परियोजनामध्ये एक मानिन्छ, रोयटर्सले जनायो। सन् २०२२ मा पूर्ण युद्ध सुरु भएदेखि युक्रेनले पुलमा धेरै पटक आक्रमण गरेको छ, जसमा सन् २०२२ को अक्टोबरमा चार जनाको ज्यान जाने र महिनौंसम्म क्षमता सीमित हुने ट्रक बम पनि छ। सोमबारको आक्रमण त्यस्तो समयमा भयो जब रुसले पछिल्ला महिनाहरूमा किएभसहित युक्रेनका पुलहरूमा आफ्ना आक्रमण तीव्र पारेको छ, रोयटर्सले भन्यो।
शेन्जेन शिखर सम्मेलनको केही दिनअघि
यो लहर पुटिनले बिहीबार, नोभेम्बर १९ मा शेन्जेनमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङसँग भेट्नुभन्दा केही दिनअघि आयो। अमेरिकी अधिकारीहरूका अनुसार बैठकमा युक्रेनविरुद्धको रुसको युद्धबारे छलफल हुने अपेक्षा छैन, न्यू स्ट्रेट्स टाइम्सले छापेको एएफपी रिपोर्टअनुसार। युक्रेनले रोयटर्सको रिपोर्टमा पुल आक्रमणबारे टिप्पणी गरेन, र यस समाचारका लागि पढिएका रिपोर्टहरूमा पुलको क्षतिको कुनै मूल्यांकन प्रकाशित भएको थिएन।
स्रोतहरू
रोयटर्स: युक्रेनले क्रिमियाको प्रमुख पुलमा आक्रमण गर्यो, यातायात सीमित, रुसी गभर्नरले भने। फ्रान्स २४ प्रत्यक्ष: ६०० युक्रेनी ड्रोन मस्कोतर्फ, क्रिमिया पुल आक्रमणले यातायात रोकियो। iRozhlas: रुसी रक्षा मन्त्रालयले रातभरमा १,३३६ युक्रेनी ड्रोन निष्क्रिय पारिएको भन्यो। इन्टरफ्याक्स, फाइनान्सियल जुस मार्फत: युक्रेनले क्रिमिया पुलमा आक्रमण गर्यो, यातायात रोकियो; रुसले रातभरमा १,३३६ युक्रेनी ड्रोन खसाल्यो। न्यू स्ट्रेट्स टाइम्स (एएफपी): रुसले मस्कोतर्फ गएका सयौं ड्रोन खसाल्यो। शफाक न्युज: रुस र युक्रेनबीच रातभर ड्रोन आक्रमण आदानप्रदान।
समयरेखा
- Feb 2022रुसले युक्रेनमाथि पूर्ण आक्रमण सुरु गर्यो।
- Oct 2022क्रिमिया पुलमा ट्रक बम विस्फोटले चार जनाको ज्यान गयो र महिनौंसम्म क्षमता सीमित भयो।
- Nov 16, 2026रुसले रातभरमा १,३३६ युक्रेनी ड्रोन निष्क्रिय पारिएको बतायो। अक्सियोनोभले क्रिमिया पुलमा आक्रमण भएको र मध्याह्नसम्म यातायात सीमित हुने बताए।
- Nov 17, 2026रुसले २२ क्षेत्रमा रेकर्ड १,४४१ ड्रोन खसालिएको बतायो। युक्रेनले क्रिमिया पुलमा दोस्रो दिन आक्रमण गर्यो, अक्सियोनोभले क्रिमियामा दुई जनाको मृत्यु भएको बताए र पुलमा सडक तथा रेल यातायात रोकियो।
- Nov 19, 2026पुटिन, ट्रम्प र सीले शेन्जेनमा भेट्ने कार्यक्रम छ।
- Nov 17, 2026जेलेन्स्कीले आक्रमणलाई अभूतपूर्व सात चरणको अभियानका रूपमा पुष्टि गरे। जनरल स्टाफले सडक आर्क र भाग भत्किएको र सडक बन्द भएको, रेल आर्क क्षतिग्रस्त भएको बतायो। रुसले संरचनात्मक क्षतिको पुष्टि गर्यो, आतंकवादको मुद्दा खोल्यो र पुल पुनर्निर्माण गरिने बतायो।
- Nov 18, 2026Destinus ले आफ्ना सातवटा Ruta मिसाइलले पुलमा प्रहार गरेको र आफ्ना प्रणाली मात्र विदेशी निर्मित हतियार भएको बताएपछि नेदरल्यान्ड्समा रहेको रुसी दूतावासले हेग खुला रूपमा द्वन्द्वमा सामेल भइरहेको छ कि भनेर सोध्यो।
स्रोतहरू
- Reuters: Ukraine hits key Crimean bridge, curbing traffic, Russian governor says
- Zot News: Russia says it intercepted over 1,300 Ukrainian drones in one of Kyiv's largest attacks; governor says bridge hit (France 24, iRozhlas and wire carries)
- Interfax via Financial Juice (FX Panic): Ukraine hits Crimea bridge, traffic halted; Russia downs 1,336 Ukrainian drones overnight
- New Straits Times (AFP) via Artiflare: Russia downs hundreds of drones targeting Moscow
- Shafaq News via EuropeSays: Russia, Ukraine trade drone strikes overnight
- Reuters: Ukraine launches biggest drone attack on Russia since war began, defence ministry data shows
- Associated Press via EuropeSays: Russia faces largest Ukrainian drone attack of war as 1,336 drones are intercepted
- Reuters: Russia says Ukraine struck its bridge to Crimea for second day in biggest drone attack of war
- Nexus Europa: Part of Crimea Bridge collapses after Ukrainian strike, halting road and rail traffic
- Blaze Trends: Russia says Ukraine hit Crimea Bridge for 2nd day in 1,441-drone attack
- CNN: Ukraine strike collapses section of Putin's prized bridge to occupied Crimea
- Reuters: Ukraine damages Crimean bridge in major strike as Russia pounds Kyiv bridges
- Associated Press: Ukraine strikes Russia's Kerch Bridge with drones and missiles as aerial attacks escalate
- Reuters: European-made Ruta missiles only foreign weapons used in Ukraine's Crimean Bridge strike, company says
- The Moscow Times: Russia Asks if Netherlands Is Joining Ukraine War After Dutch Company's Missiles Used in Bridge Attack