इरान र हुथीहरूले ट्याङ्कर आक्रमण बढाउँदा तेलको भाउ 104 डलर पुग्यो

इरान र यमनमा उसका हुथी सहयोगीहरूले समन्वय गरेर बढाएको तनावले विश्वको सबैभन्दा महत्वपूर्ण ऊर्जा मार्गमा डर फैलाएपछि र लगानीकर्ताहरूलाई मध्यपूर्वमा ठूलो टकरावको जोखिम फेरि हिसाब गर्न बाध्य बनाएपछि तेलको भाउ बिहीबार हप्तौंयताकै उच्च तहमा पुग्यो।

अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्ड ब्रेन्ट कच्चा तेल प्रति ब्यारेल 104.28 डलरमा बन्द भयो, करिब 4 प्रतिशतले बढेर, सत्रमा 105.43 डलर छोएपछि, जुन मध्य सेप्टेम्बरयताकै उच्च भाउ हो। अमेरिकी मापदण्ड वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट 91.49 डलरमा बन्द भयो, 3.6 प्रतिशतले बढेर, 92.79 डलर पुगेपछि, जुन सेप्टेम्बरको अन्त्ययताकै बलियो हो। वृद्धिको उच्चतम बिन्दुमा भाउ दिनमा 5 प्रतिशतसम्म बढेको थियो।

एकैपटक चार कुराले वृद्धि चलाए: होर्मुज जलडमरूमध्यमा ट्याङ्करहरूमाथि इरानी आक्रमण, साउदी अरबका विमानस्थल र रिफाइनरीहरूमा हुथी क्षेप्यास्त्र आक्रमण, ह्वाइट हाउसले इरानविरुद्ध सैन्य विकल्पहरू सोचिरहेको खबर, र मेक्सिकोको खाडीको अपतटीय तेल उत्पादनको एक चौथाइ बन्द गर्ने आँधी।

किन यो महत्वपूर्ण छ

होर्मुज जलडमरूमध्य त्यो साँघुरो जहाज मार्ग हो जसबाट मध्यपूर्वको अधिकांश तेल विश्वमा पुग्छ। त्यहाँबाट ट्याङ्कर आवतजावत घट्दा विश्व बजार सबैतिर कसिन्छ, र चालकहरूले हप्तौंभित्र त्यसको असर महसुस गर्छन्। अमेरिकाको राष्ट्रिय औसत पेट्रोल भाउ पहिले नै प्रति ग्यालन 4 डलरभन्दा माथि छ, र डिजेल 6 डलरभन्दा माथि पुगेको छ, जसले ट्रक कम्पनीहरू, तताउने तेल आपूर्तिकर्ताहरू र अन्तमा पसलका खाद्यान्नको भाउ बढाएको छ।

वित्तीय बजारले पनि झट्का महसुस गर्यो। 10 वर्षे ट्रेजरी प्रतिफल 5.294 प्रतिशत पुग्यो, 24 वर्षयताकै उच्च नजिक, त्यसपछि 5.267 प्रतिशतमा झर्यो। सेयर घटे: डाउ जोन्स इन्डस्ट्रियल एभरेज 96 अंक घट्यो, S and P 500 ले 0.2 प्रतिशत गुमायो, र नास्ड्याक कम्पोजिट 0.5 प्रतिशत घट्यो। ऊर्जा भाउले अर्थतन्त्रको सबैभन्दा राजनीतिक रूपमा संवेदनशील मुद्दा, जीवनयापन खर्च, लाई सीधै असर गरिरहेको छ, नोभेम्बर 3 को मध्यावधि चुनाव आउन एक महिनाभन्दा कम बाँकी छँदा।

पृष्ठभूमि

इरानले गत हप्ताभर होर्मुज जलडमरूमध्य र वरपर व्यावसायिक जहाजहरूमाथि आक्रमण तीव्र बनाएको छ। बुधबार ढिलो, कतार नजिक एउटा तेल र रसायन ट्याङ्करमाथि धेरै प्रक्षेप्यले आक्रमण भयो, समुद्री गुप्तचर फर्म भ्यानगार्ड र बेलायती नौसेनाको UK Maritime Trade Operations एजेन्सीका अनुसार, र हताहतीको खबर आयो। कसैले जिम्मेवारी लिएन, तर क्षेत्रीय अधिकारीहरूले इरानतर्फ औंल्याए। गत हप्तामा जलडमरूमध्य र वरपर नौ वटा तेल ट्याङ्करमाथि आक्रमण भएको छ, र जहाज तथ्याङ्क प्रदायक Kpler ले मङ्गलबार सकिएको हप्तामा जलडमरूमध्यबाट हुने प्रवाह दैनिक करिब 9.5 मिलियन ब्यारेल रहेको बतायो, जुन युद्धअघिको सामान्य तहभन्दा करिब 30 प्रतिशत कम हो।

उही समयमा, यमनका हुथी लडाकुहरूले साउदी अरबको रियाद र अभाका विमानस्थलहरूमा क्षेप्यास्त्र प्रहार गरे, साउदी राजधानीमाथि लगातार तेस्रो दिनको आक्रमण। रियादको अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा विमानहरू क्षतिग्रस्त भए, र साउदी अरबले आक्रमणमा राष्ट्रिय विमान कम्पनी साउदियाका एक पाइलटसहित तीन जनाको मृत्यु भएको र अन्य घाइते भएको भन्यो; साउदी सरकारी सञ्चारमाध्यमले घाइतेको संख्या 36 बतायो। हुथीहरूले एउटा ठूलो साउदी रिफाइनरीलाई पनि लक्षित गरेको दाबी गरे।

तेस्रो झिल्को वासिङ्टनबाट आयो। The Atlantic ले नाम नखुलेका स्रोतहरूलाई उद्धृत गर्दै ह्वाइट हाउसले पेन्टागनलाई नोभेम्बर 3 को मध्यावधि चुनावअघि प्रयोग गर्न सकिने इरानी लक्ष्यहरूविरुद्ध आक्रमण विकल्पहरू तयार गर्न भनेको खबर दियो। र चौथो प्रकृति थियो: आँधी Isaias ले मेक्सिकोको खाडीको उत्पादन दैनिक करिब 500,000 ब्यारेल बन्द गर्न बाध्य बनायो, जुन क्षेत्रको अपतटीय उत्पादनको करिब 25 प्रतिशत हो, Shell र Chevron ले प्लेटफर्मबाट कामदारहरू हटाए।

मुख्य संख्याहरू

• 104.28 डलर: बिहीबार ब्रेन्ट कच्चा तेलको बन्द भाउ, करिब 4 प्रतिशत माथि; दिनभित्रको उच्च 105.43 डलर, मध्य सेप्टेम्बरयताकै उत्कृष्ट
• 91.49 डलर: वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएटको बन्द भाउ, 3.6 प्रतिशत माथि; दिनभित्रको उच्च 92.79 डलर, सेप्टेम्बरको अन्त्ययताकै उत्कृष्ट
• 9: गत हप्तामा होर्मुज जलडमरूमध्य र वरपर आक्रमण भएका तेल ट्याङ्करहरू
• 9.5 मिलियन: गत हप्ता होर्मुजबाट बगेको दैनिक ब्यारेल, सामान्यभन्दा करिब 30 प्रतिशत कम
• 500,000: आँधी Isaias ले बन्द गरेको मेक्सिकोको खाडीको दैनिक ब्यारेल उत्पादन, क्षेत्रको अपतटीय उत्पादनको करिब एक चौथाइ
• प्रति ग्यालन 4 डलरभन्दा माथि: अडिग रूपमा उच्च अमेरिकी राष्ट्रिय औसत पेट्रोल भाउ; डिजेल 6 डलरभन्दा माथि छ

अब के हुन्छ

बिहीबार ढिलो राष्ट्रपति ट्रम्पले Truth Social मा संयुक्त राज्य अमेरिकाले नोभेम्बर 3 को मध्यावधि चुनावअघि कुनै पनि समयमा इरानमाथि आक्रमण गर्ने छैन भनेर पोस्ट गरेपछि वृद्धि चिसियो। खबरपछि तेल सत्रको उच्च तहबाट झर्यो।

The Wall Street Journal ले भनेझैं, एक हप्ता अघि इरान घेराबन्दीमा परेको देखिन्थ्यो, उसका बन्दरगाहहरू नाकाबन्दीमा थिए, होर्मुजमाथिको उसको प्रभाव खस्कँदै थियो। तेहरान र उसका हुथी सहयोगीहरू अब माथिल्लो हात फेरि लिन खोजिरहेका छन्, तेलको भाउ बढाएर र पूर्ण टकरावबाट जोगिँदै मध्यावधि चुनावअघि ट्रम्पलाई दबाब दिएर। अमेरिकी अधिकारीहरू आक्रमण पुनः सुरु गर्ने निर्णय ढिलो गर्दा तेहरानलाई छुटहरूतर्फ, उसको आणविक कार्यक्रमसमेतमा, दबाब पर्छ भन्ने विश्वास गर्छन्।

के हेर्ने: होर्मुजबाट ट्याङ्कर आवतजावत घटिरहन्छ कि, साउदी अरबमाथि हुथी आक्रमण जारी रहन्छ कि, नोभेम्बर 3 पछि सैन्य कारबाहीबारे ट्रम्पले के संकेत गर्छन्, र Isaias ले खाडी उत्पादनमा थप क्षति गर्छ कि।

स्रोतहरू

• Wall Street Journal: Iran and Houthis Try to Regain Upper Hand in Hormuz With Spate of New Attacks
• New York Post: Oil Prices Jump 5%, Pushing Treasury Yields Higher and Stocks Lower
• Barron's: Oil Prices Leap on Reports of Houthi Attacks and Hurricane Isaias